Het gehucht Borcht dankt zijn oorsprong en naam aan de reusachtige burchtheuvel die er bewaard gebleven is. Deze voormalige motte van Borcht ofwel de Senecaberg is de 16m hoge heuvel die van de 8ste eeuw tot midden van de 12de eeuw gebruikt als verstevigde vesting.
De volgende jaren zullen Regionaal Landschap Brabantse Kouters vzw en de IOED Erfgoed Brabantse Kouters in samenwerking met Gemeente Grimbergen en KiemKracht vzw werken aan het (natuur)beheer van deze historische site. De Vlaamse Landmaatschappij voorziet op termijn de verdere herinrichting van de Senecaberg (als archeo-ecologische locatie zoals opgenomen in het ontwerp landinrichtingsplan Groene Noordrand).
Komende jaren zijn tal van werken gepland zoals:
- Opkuisen van afval en sluikstort
Februari 2025
Doorheen de jaren heeft er zich heel wat afval op het terrein verzameld. Tijdens een eerste opkuisactie midden februari zijn al zeker 5 restafval zakken aan afval weggehaald. Een enorme verbetering voor de natuur!
- Ecologisch maaibeheer van de kruidenrijke graslanden en de beek
Jaarlijks in mei, juli en september
Ecologisch maaibeheer wil zeggen dat er op de gepaste momenten gemaaid wordt en dat het maaisel afgevoerd wordt. De bedoeling hiervan is om de bodem te verschralen, ten nadele van forse grassen en ongewenste ruigtekruiden (zoals brandnetel en bramen). Zo vormen we het eentonig grasland om tot een bloem- en kruidenrijk grasland. Het maaibeheer gebeurt jaarlijks drie keer voor de graslanden en twee keer voor de beek.
- Bestrijden van exoten zoals Amerikaanse vogelkers en Valse acacia
Jaarlijks in maart, juli en september
Amerikaanse vogelkers en Valse acacia zijn soorten afkomstig uit Noord-Amerika en zijn een hele tijd terug door de mens ingevoerd in Europa. Door hun explosieve groei onderdrukken ze de streekeigen soorten. Zonder ingrijpen bestaat de kans dat deze exoten op termijn het merendeel van de vegetatie op de Senecaberg gaan uitmaken. Om onze streekeigen soorten een kans te geven worden deze exoten gekapt. Na het kappen is een intensieve opvolging nodig om de hergroei van deze ongewenste soorten tegen te gaan.
- Hakhoutbeheer van de bomen en struiken op de motte
Jaarlijks tussen 15 november en 15 maart
Vroeger werden in ons landschap heel wat bomen gekapt om te gebruiken als brand- en geriefhout. Het cyclisch afzetten van een struik of boom noemen we hakhoutbeheer. Dankzij hakhoutbeheer kunnen struiken en bomen verjongen. Een boom of struik die als hakhout beheerd wordt noemen we een hakhoutstoof. Op de motte staan verschillende oude hakhoutstoven die dringend beheerd moeten worden. Om te voorkomen dat ze door hun eigen gewicht openscheuren. Het hakhoutbeheer gebeurd gefaseerd over verschillende winters.
- Boomveiligheidscontrole van de monumentale bomen en hakhoutstoven
November 2025
Met een boomveiligheidscontrole wordt de gezondheid van de bomen onderzocht. Op basis van het onderzoek kunnen gerichte maatregelen genomen worden om de bomen een zo lang mogelijke levensduur te gunnen.
- Onderhouden van de oude (fruit-)bomen
In winter 2026 en zomer 2027
Bovenop de motte staan verschillende oude fruitbomen die dringend een snoei nodig hebben om de levensduur van de fruitbomen te vergroten. Daarnaast staat ter hoogte van de ingang een mooie kers die dankzij een onderhoudssnoei zijn vitaliteit kan behouden. Wat meer verstopt aan de rand van de motte staat een achterstallig beheerde knotboom. Deze oude es zal gefaseerd terug geknot worden.
Deze actie verloopt in samenwerking tussen de Gemeente Grimbergen, Regionaal Landschap Brabantse Kouters, IOED Erfgoed Brabantse Kouters en KiemKracht. Ze past binnen de uitvoering van het gebiedsprogramma van het Strategisch Project Groene Noordrand en krijgt financiële steun van de Vlaamse Overheid (Agentschap Onroerend Erfgoed).
